روی سر یا درون سر؟ مسئله این است مطلبی به قلم هنرمند و فیلمساز در تبعید، صدرالدین تام، است که آن را از صفحه فیسبوک ایشان به عاریت گرفتهایم
با توجه به قتلعام مردم مظلوم ایران، شاید در نگاه اول این پرسش مطرح شود که آیا اکنون زمان طرح چنین موضوعی هست یا نه. اما دقیقاً به دلیل نقش محوری و تعیینکنندهٔ سازمان مجاهدین خلق ایران در این مرحلهٔ حساس از تاریخ مبارزهٔ مردم ایران است که این پرسش از سوی برخی از هممیهنانمان مطرح میشود؛ بهویژه آن دسته از جوانانی که در اروپا به دنیا آمدهاند یا در سنین کودکی به اروپا آمدهاند و تجربهٔ مستقیمی از سرکوب، زندان و اجبار حاکم بر جامعهٔ ایران نداشتهاند. هدف از طرح این بحث، روشنگری و اطلاعرسانی به این نسل و این طیف از هموطنان است؛ نه پاسخ دادن به کسانی که این سؤال را از سر غرضورزی یا با نیت تخریب مطرح میکنند.
این پرسش، اگر درست فهمیده شود، نه از سر دشمنی است و نه از سر بیاحترامی؛ بلکه حاصل فاصلهی نسلی، فاصلهی جغرافیایی و تفاوت تجربههاست. نسلی که در اروپا بزرگ شده، آزادی پوشش را یک امر بدیهی میداند و طبیعی است که وقتی با نمادها و نشانههای مبارزهی سازمانیافته روبهرو میشود، آنها را با معیارهای زندگی روزمرهی خود بسنجد. درست همینجاست که وظیفهی ما روشنگری است، نه قضاوت. توضیح دادن، نه محکوم کردن. و ساختن پل فهم، نه دیوار سوءتفاهم.
مسئلهی روسری در میان مجاهدین خلق ایران، مسئلهی پوشش نیست؛ مسئلهی آگاهی، انتخاب و هویت مبارزاتی است. تفاوتی بنیادین میان روسریِ تحمیلشدهی حکومت و روسریِ انتخابشدهی زن مبارز وجود دارد. اولی ابزار کنترل است و دومی نشانهی اراده. اولی برای خاموشکردن زن است و دومی برای سازماندهی قدرت او. در اینجا، روسری نه نماد مذهب است، نه سنت، و نه اجبار؛ بلکه بخشی از یک انضباط آگاهانه برای حضور در میدان نبردی نابرابر است.
وقتی زنی در صفوف مقاومت، با ارادهی خود این نماد را برمیگزیند، در واقع میگوید مسئلهی اصلی نه «روی سر» که «درون سر» است. آنچه رژیم از آن میترسد، نه روسری است و نه بیروسری؛ بلکه ذهن آزاد، اندیشهی سازمانیافته و ارادهی تغییر است. تاریخ بارها نشان داده که هیچ دیکتاتوری با پوشش سقوط نکرده، اما بسیاری با اندیشهی آزاد فروپاشیدهاند.
پس این بحث، انحراف از درد امروز ایران نیست؛ درست در متن آن قرار دارد. زیرا در لحظهای که مردم ایران با خون خود راه آزادی را باز میکنند، هر نماد، هر سوءتفاهم و هر پرسش حلنشدهای میتواند یا به ابزار تفرقه تبدیل شود یا به سکوی فهم عمیقتر. ما این راه دوم را انتخاب میکنیم: گفتن، توضیح دادن، و روشنکردن؛ برای نسلی که آیندهی ایران به دستان اوست.
در این رابطه بخوانید:
مسعود رجوی-۲۵ شهریور ۱۴۰۴: گناه بزرگ زن انقلابی مجاهد خلق، روسری یا اوج رزمندگی؟
سخنرانی خانم مریم رجوی در گردهمایی به مناسبت روز جهانی زن
حجاب زن مجاهد خلق، نماد آزادی و مسئولیتپذیری – ماهرخ غفاری
روی سر یا درون سر؟ مسئله این است – برگرفته از پیچ فیسبوک صدرالدین تام
