پنجاه و پنجمین اجلاس شورای حقوق بشر در مقر اروپایی ملل متحد
گزارش گزارشگر ویژه سازمان ملل
درباره نقض وخامت بار حقوق بشر در ایران تحت حاکمیت آخوندی
ژنو ۲۸ اسفند ۱۴۰۲
جاوید رحمان گزارشگر ویژهٔ سازمان ملل:
من از جامعهٔ بینالمللی میخواهم علاوه بر حسابرسی
از عاملان جنایات جدی در جریان جنبش اخیر
مکانیسمهای حسابرسی را در رابطه با رویدادهای طولانیمدت
و نمادینی که با مصونیت دائمی مواجه شدهاند ایجاد کند
این موارد شامل ناپدیدسازیهای اجباری و اعدامهای شتابزده و خودسرانه میشود
که در سالهای ۱۳۶۰ و ۱۳۶۷ و اعتراضات آبان۱۳۹۸ روی داد
من همچنان نسبت به اعدامهای جاری و افزایش احکام اعدام در دورهٔ زمانی این گزارش بسیار نگرانم
دستکم ۸۳۴ نفر در سال ۲۰۲۳ اعدام شدند که نسبت به سال ۲۰۲۲، ۴۳ درصد افزایش یافته است
روز دوشنبه ۲۸اسفند۴۰۲، در ۵۵مین اجلاس شورای حقوقبشر در مقر اروپایی سازمان ملل در ژنو، جاوید رحمان گزارشگر ویژهٔ ملل متحد گزارش نهایی خود را دربارهٔ وضعیت حقوقبشر در ایران تحت حاکمیت آخوندها پس از ۶سال تصدی این سمت به این شورا ارائه کرد.
جاوید رحمان گفت: با وجود درخواستهای مداوم در طول مدت مسئولیتم، هرگز به من اجازهٔ دسترسی به کشور داده نشد. من همچنان نسبت به اعدامهای جاری و افزایش احکام اعدام. در دورهٔ زمانی این گزارش بسیار نگران هستم. دستکم ۸۳۴ نفر در سال ۲۰۲۳ اعدام شدند که نسبت به سال ۲۰۲۲، ۴۳ درصد افزایش یافته است. از ۳۱ دسامبر ۲۰۲۳، از زمان آغاز اعتراضات سراسری در سپتامبر ۲۰۲۲، مقامات رژیم ایران متأسفانه ۹ مرد را بهدلیل مشارکت در اعتراضات اعدام کردهاند. با وجود نگرانیهای جدی ابراز شده توسط من و جامعهٔ بینالمللی، اعدام کودکان در ایران با دستکم یک اعدام گزارششده در سال ۲۰۲۳ ادامه یافت. یکی از بالاترین نرخهای اعدام زنان همچنان در این کشور با دستکم اعدام ۲۲ زن در سال ۲۰۲۳ بهثبت رسیده است.
من بهشدت نگران تعداد احکام اعدام در پی دادرسیهایی هستم که تشریفات صحیح دادرسی و حق محاکمه عادلانه را نقض میکند.
جاوید رحمان سپس به موارد دیگری از اعمال سرکوبگرانهٔ رژیم که در گزارشش به آن پرداخته اشاره کرد و از جمله بر این موارد تأکید کرد:
«شکنجه و بدرفتاری» مأموران رژیم با زندانیان، سرکوب و تبعیض قومیتها و پیروان مذاهب مختلف، اعمال سرکوبگرانه علیه هموطنان کرد و بلوچ از جمله از طریق اعدام و نیز کشتار کولبران کرد و سوختبران بلوچ، آزار و اذیت و همچنین ارعاب و دستگیری مدافعان حقوقبشر، وکلا، روزنامهنگاران و اتحادیههای کارگری.
گزارشگر ویژهٔ ملل متحد سپس به کشتار و سرکوب قیامکنندگان در جریان قیام۴۰۱ از جمله با ضرب و شتم و تعرض و شکنجه علیه زنان پرداخت و افزود:
زنان و دختران در ایران با سرکوب و تبعیض مستمر مواجهند و مقامات بهطور فزایندهیی از روشهای پلیسی وحشیانه و سرکوبگرانهٔ بیشتر در مورد دختران استفاده میکنند. مقامات رژیم ایران سیستم آپارتاید جنسیتی را حفظ کردهاند
جاوید رحمان در ادامه تأکید کرد:من از جامعه بینالمللی میخواهم که علاوه بر حسابرسی از عاملان جنایات جدی در جریان جنبش اخیر مکانیسمهای حسابرسی را در رابطه با رویدادهای طولانیمدت و نمادینی که با مصونیت دائمی مواجه شدهاند، ایجاد کند. این موارد شامل ناپدیدسازیهای اجباری و اعدامهای شتابزده و خودسرانه میشود که در سالهای ۱۳۶۰ و ۱۳۶۷ و اعتراضات آبان۱۳۹۸ روی داد. من همچنان امیدوارم که این مأموریت همچنان صدای میلیونها ایرانی باشد که هدف قرار گرفته، قربانی شده و مورد بدرفتاری قرار میگیرند و حقوق اساسی آنها بهطور مداوم و بدون مجازات نقض میشود. در پایان دوره شش سالهٔ خود، میخواهم صمیمانه از مردم ایران بهخاطر شجاعت، دلاوری، پایداری و همچنین حمایت و مشارکت مثبت شان با مأموریت خودم تشکر کنم.
