ویرانگران انسانیت درپی اعتراضات آبان۹۸ درایران
ویرانگران انسانیت درپی اعتراضات آبان۹۸ درایران
بازداشتهای گسترده، ناپدیدسازی و شکنجه
گزارش عفو بین الملل-۱۲شهریور۹۹
بخشهایی از گزارش تفصیلی عفو بین الملل درباره بازداشتهای گسترده، ناپدیدسازی و شکنجه
در پی اعتراضات آبان ۹۸ در ایران:
عفو بین الملل دریافته است که بازداشت شدگان اکثراً در جریان بازجوییها در مرحلهٔ اولیه بازداشتشان در معرض شکنجه و سایر بدرفتاریها قرار داشته و در شرایطی نگهداری میشدند که از نظر حقوقی «ناپدیدشدگی قهری» محسوب میشود.
بنا به اطلاعاتی که عفو بین الملل گردآوری کرده، از شکنجه به منظور مجازات، ارعاب و تحقیر بازداشتشدگان استفاده شده است. به علاوه، بازجویان از شکنجه به عنوان ابزاری برای واداشتن بازداشت شدگان به «اعتراف» و بیان اظهاراتی مبنی بر مجرم شناختن خودشان استفاده کرده اند؛ این اظهارات و «اعترافات» نه فقط به موضوع مشارکت در اعتراضات بلکه همچنین به ادعاهای بازجویان مبنی بر ارتباط معترضان با گروههای سیاسی مخالف حکومت، مدافعان حقوق بشر، روزنامه نگاران و رسانه های خارج کشور و همچنین با دولتهای بیگانه مربوط میشده است.
در اکثر موارد، آسیب دیدگان گفته اند که در حالی که کیسه ای روی سرشان کشیده یا به آنها چشم بند زده بودند، با مشت و لگد مورد ضرب وجرح قرار گرفته اند؛ شلاق خورده اند؛ زیر ضربات چماق، شلنگ پلاستیکی، باتوم و کابل قرار گرفته اند؛ به مدت طولانی آویزان شده یا مجبور شده اند در حالتهای دردآوری بنشینند یا بایستند؛ از غذا و آب آشامیدنی کافی محروم شده اند؛ و گاهی برای هفته ها یا حتی ماهها در سلولهای انفرادی قرار گرفته اند.
همچنین، اطلاعاتی از منابع دست اول در اختیار عفو بین الملل قرار گرفته مبنی بر این که بازجویان وابسته به تشکیلات اطلاعاتی و امنیتی و مأموران زندانها بازداشت شدگان، از جمله کودکان، را به این شیوه ها مورد شکنجه قرار داده اند: برهنه کردن زندانیان و پاشیدن آب سرد بر بدنشان؛ نگه داشتن بازداشت شدگان به طور مستمر و به مدت طولانی در معرض گرما یا سرمای شدید و / یا بمباران آنها با نور تند و صداهای گوشخراش؛ کشیدن ناخنهای انگشتان دست و پا؛ اسپری فلفل زدن به نقاط مختلف بدن؛ تزریق یا خوراندن اجباری مواد شیمیایی؛ شوک الکتریکی؛ القای حس خفگی با آب؛ و اعدامهای نمایشی
اطلاعاتی که از طریق منابع دست اول، از جمله آسیبدیدگان و بستگان آسیب دیدگان و منابعی در داخل زندا نها، به دست عفو بین الملل رسیده نشان میدهد که بازجویان و مسئولان زندانها مردان بازداشت شده را مورد خشونت جنسی، از جمله برهنه سازی اجباری، دشنامهای جنسی، پاشیدن اسپری فلفل به دستگاه تناسلی و وارد آوردن شوک الکتریکی به این نقاط قرار داده اند.
به علاوه، تمام آسیب دیدگانی که با عفو بین الملل صحبت کرده اند اشکال مختلف شکنجه روانی را با هدف اخذ «اعترافات» اجباری گزارش کرده اند.
همچنین، مقامهای مسئول، از جمله بازجویان وزارت اطلاعات و سپاه پاسداران، مسئولان زندانها و مقامهای دادستانی، به شکل پیوسته بازداشت شدگان را با محروم کردن عامدانه آنان از دسترسی به خدمات درمانی و دارو مورد شکنجه و سایر بدرفتاریها قرار داده اند، داروها و خدماتی که بازداشت شدگان برای معالجه جراحتهایی که در جریان اعتراضات متحمل شده بودند، از جمله زخم گلوله و جراحات ناشی از ضرب وجرح، و همچنین برای معالجه صدمات ناشی از شکنجه به آنها نیاز داشتند.
در روزهای پس از اعتراضات، صدا و سیمای جمهوری اسلامی اقدام به پخش «اعترافات» اجباری نمود که تحت شکنجه و سایر بدرفتاریها اخذ و ضبط شده بودند. این «اعترافات» متعاقباً به طور سازمانیافته مورد استناد دادگاهها در جریان محاکمه های به شدت ناعادلانه قرار گرفتند، حتی در شرایطی که متهمان اظهارات سابق خود را در دادگاه پس میگرفتند و اعلام میکردند که اعترافشان زیر شکنجه و سایر بدرفتاریها اخذ شده است.
عفو بین الملل به علاوه از طریق مصاحبه های انجام شده در جریان دستگیری و شکنجهٔ تعداد زیادی کودک در استانهای کرمانشاه، کهگیلویه و بویراحمد و کردستان قرار گرفته است.
اکثریت وسیعی از کسانی که عفو بین الملل با آنها مصاحبه کرده تا هفته ها و ماهها پس از وقوع اعتراضات در حالت شوک، ترومای روانی، و اضطراب به سر میبردند از یک سو مایل به بازگو کردن سرگذشتشان بودند و از سوی دیگر از این بیم داشتند که در صورت چنین کاری، خود یا بستگانشان با اقدامات تلافی جویانه مواجه میشوند. عفو بین الملل پیشتر مستنداتی در این باره منتشر کرده است که در جریان اعتراضات آبان ماه ۱۳۹۸ و متعاقب آن، تشکیلات اطلاعاتی و امنیتی ایران کارزار سرکوبی به راه انداخته اند تا مانع از آن شوند که خانوادههای آسیب دیدگان و سایر افراد به رسانه ها و سازمانهای حقوق بشری اطلاع رسانی کنند
نیروهای امنیتی ایران برای سرکوب اعتراضات به سرعت وارد عمل شدند و در جریان این عملیات سرکوب، که تا ۲۸ آبان ادامه داشت، با توسل غیرقانونی به قوه قهریه، و از جمله با استفاده از سلاحهای مرگبار، گلوله های ساچمه ای، گاز اشک آور و ماشینهای آبپاش به مقابله با معترضان و شاهدان اعتراضات پرداختند.
با فاصله کمی پس از آغاز اعتراضات، مسئولان ایرانی دسترسی به اینترنت را تقریباً به طور کامل مسدود کردند و این اقدام مانع از این شد که مردم داخل کشور تصاویر و ویدئوهای سرکوبهای مرگبار را به صورت همزمان در معرض دید جهانیان قرار دهند.
بستگان دستگیرشدگانی که در بازداشت بدون ارتباط با دنیای بیرون به سر میبردند یا قهراً ناپدیده شده بودند نیز مورد آزار و ارعاب قرار گرفتند، از جمله از این طریق که مأموران اطلاعاتی و امنیتی آنان را احضار کرده و برای بازجویی در حبس نگه داشته و تهدید کرده بودند که اگر از تلاش برای کسب اطلاع درباره محل نگهداری یا وضعیت بستگانشان دست برندارند، یا درباره وضعیتشان اعتراض علنی و افشاگری کنند، خود آنان را دستگیر و زندانی میکنند.
مکانها زیر نظر تشکیلات اطلاعاتی و امنیتی، در اکثر موارد وزارت اطلاعات یا واحد حفاظت اطلاعات سپاه پاسداران، قرار دارند. بازداشت شدگان در این مکانها مورد شکنجه و سایر بدرفتاریها، از جمله حبس طولانی مدت در سلول انفرادی، قرار میگرفتند. سایر بازداشت شدگان را به پاسگاههای نیروی انتظامی یا زندانهای پرجمعیت انتقال میدادند و در آنجا بسیاری را در سلولهای انفرادی و بدون دسترسی به دنیای بیرون زندانی میکردند.
مکانهای مخفی که به صورت غیررسمی برای حبس کردن بازداشت شدگان مورد استفاده قرار می گیرند کاملا فراقانونی هستند. این اماکن معمولا خانه ها یا آپارتمانهایی هستند که تشکیلات اطلاعاتی و امنیتی، در اکثر موارد وزارت اطلاعات یا واحد حفاظت اطلاعات سپاه پاسداران، برای حبس کردن دستگیرشدگان در اختیار خود گرفته اند. بازداشتگاههای مخفی در فهرست اماکن «سازمان زندانها» ثبت نشده اند و در نتیجه، بازداشت شدگان و بستگانشان هرگز متوجه نمیشوند که در کجا حبس بوده اند. مسئولان اطلاعاتی و امنیتی اصطلاحاً به این بازداشتگاهها «خانه های امن» میگویند. این در حالی است که طبق قانون احترام به آزادیهای مشروع و حفظ حقوق شهروندی و سایر قوانین، بازجویان و مأموران تحقیق میبایست از بردن بازداشت شدگان به این اماکن خودداری ورزند.
عفوبین الملل هم چنین تحت عنوان معترضان محکوم به اعدام می نویسد:
امیرحسین مرادی، محمد رجبی و سعید تمجیدی به اتهام ایجاد حریق در جریان اعتراضات آبان ماه ۱۳۹۸ در تهران به اعدام محکوم شده اند؛ این متهمان هرگونه دخالت در این وقایع را انکار کرده اند. محاکمه آنان به شدت ناعادلانه بوده است. هر سه نفر از حق دسترسی به وکلای خود در طول مرحله بازجویی محروم بودند، و تا هفته ها قربانی ناپدیدسازی قهری شده بودند. بنا به گزارشها، هر سه نفر در طول مرحله بازجویی مورد شکنجه و سایر بدرفتاریها قرار گرفته اند. همچنین، امیرحسین مرادی در دادگاه گفته است که مجبور به ارائه «اعترافاتی» در مقابل دوربین شده است.
در بخش پایانی گزارش عفو آمده است: در جریان اعتراضات و متعاقب آن، مقامها و مسئولان اقدام به ساخت و پرداخت روایتهایی کردند که ادعا میکرد اعتراضات را «عوامل ضدانقلاب» و «دشمنان خارجی» به راه انداخته و هدایت میکنند. مقامها و مسئولان اعتراضات را «غیرقانونی» و معترضان را به عنوان «اغتشاشگران» و «اشرار» معرفی میکردند، و به مردم هشدار میدادند که خودشان را از تجمعات کنار نگه دارند.
علی خامنه ای، در سخنانی در ۲۶ آبان ۱۳۹۸ معترضان را اشراری خواند که به تحریک عوامل «ضدانقلاب» و «دشمنان خارجی» جمهوری اسلامی دست به خشونت میزنند.
او در ادامه به نیروهای امنیتی دستور داده بود تا در برخورد با معترضان «به وظایف خود عمل کنند»، و به این ترتیب عمًلا مجوز ادامه دادن به سرکوبهای بیرحمانه را صادر کرده بود.
در همان روز، دبیر شورای عالی امنیت ملی، علی شمخانی، نیز «عوامل ضدانقلاب» و سازمان مجاهدین خلق را مسئول ناآرامیها معرفی کرده بود. او در ملاقات با نمایندگان مجلس گفته بود: «تعدادی از افراد که اقدام به تحریک مردم در خیابانها میکردند، شناسایی شدند. مشخص شد که آنان با سازمان (مجاهدین) در ارتباط هستند. آنان برخی از افراد شرور منطقه بودند … پول گرفتند تا ایجاد آشوب کنند.
در همین رابطه بخوانید:
انتشاراسناد تکاندهنده عفوبینالملل درمورد قتل عام زندانیان سیاسی در ایران
بیانیه سازمانهای حقوقبشری درمورد قیام مردم ایران و قتلعام سی هزار زندانی سیاسی درسال۶۷
تأیید احکاماعدام سهتناز دستگیرشدگان قیام آبان۹۸ در قضائیه جلادان
عفو بینالملل درباره ناپدیدسازی و خطراعداممخفیانه چندزندانی درایران هشدارداد
جنبش دادخواهی، نظام قتلعام را به لرزه در آورده است- پیام مریم رجوی در سالگرد قتلعام ۶۷
فراربهجلو، لودادن و شاخزدن دژخیمان نظام به همدیگر همزمان با بالاگرفتن جنبش دادخواهی
ابراز سوزش آخوند جلاد ابراهیم رئیسی از هلاکت مزدوران حکومت و وحشت از جنبش دادخواهی
دستگیری خانواده شهیدان در سی امین سالگرد قتل عام ۶۷ در وحشت از جنبش دادخواهی
جنبش دادخواهی قتل عام ۶۷ – موسسه اطلاعاتی هابیلیان، مدافع جلادان دهه ۶۰
ساخت فیلم های سفارشی علیه مجاهدین ،وحشت خامنه ای از جنبش دادخواهی و استقبال مردم از مجاهدین
اوجگیری جنبش دادخواهی و کشمکش باندهای حکومتی بر سر فیلمسازی خامنهای تحت عنوان مستند قائم مقام
«جنبش دادخواهی»، پاره کننده نقاب چهره «مرگآفرینان»
تماس بتول ماجانی با برنامه همیاری سیمای آزادی، گلریزان همبستگی ملی علیه آخوندها
تماس نصرالله مرندی با برنامه همیاری سیمای آزادی، گلریزان همبستگی ملی علیه آخوندها
تماس رضا شمیرانی با برنامه همیاری سیمای آزادی، گلریزان همبستگی ملی علیه آخوندها
تماس رضا فلاحی با برنامه همیاری سیمای آزادی، گلریزان همبستگی ملی علیه آخوندها
تماس محسن زادشیر با برنامه همیاری سیمای آزادی، گلریزان همبستگی ملی علیه آخوندها